Avustralya’da ikinci el araç almak ilk bakışta karmaşık görünebilir çünkü her eyaletin kuralları farklı. Ama doğru sırayla ilerlersen süreç sandığından çok daha kolay.
1. Bütçeni Belirle
Sadece araç fiyatını değil; sigorta, rego devri, olası tamir masrafları ve yol için gerekli ekipmanları (yatak, güneş kırıcı, ilk yardım kiti vb.) da hesaba kat. Backpacker’ların (düşük bütçeli, uzun süreli gezginlerin) çoğu 3.000-5.000 AUD aralığında araç alarak yola çıkıyor.
2. Aracı İncele
- Kilometre ve bakım geçmişini sor.
- Şasi numarasını (VIN) kontrol et, satıcının kimliğiyle ruhsattaki isim eşleşiyor mu bak. Eşleşmiyorsa bu bir uyarı işareti olabilir.
- Mümkünse bağımsız bir mekanikçiye kontrol ettir — küçük bir masraf, büyük bir güvence.
- PPSR (Personal Property Securities Register) üzerinden aracın çalıntı olup olmadığını ya da üzerinde borç bulunup bulunmadığını kontrol et.
3. Satın Alma Belgeleri
Satıcıyla birlikte bir satış makbuzu düzenleyin: isimler, adresler, imzalar, marka/model/yıl, satış tarihi, fiyat, plaka ve VIN numarası. Devir formunu da satıcıyla birlikte doldurup imzalamanız gerekiyor.
4. Rego Devri ve Sigorta
Çoğu eyalette devir işlemini satın alma tarihinden itibaren 14 gün içinde tamamlaman gerekiyor (Tazmanya ve Batı Avustralya’da bu süre 7 gün). Bazı eyaletlerde (NSW’de “pink slip”, Victoria’da roadworthy certificate, Queensland’de safety certificate gibi) araç bir yol güvenliği kontrolünden geçmiş olmalı. Rego ücretine genelde zorunlu CTP sigortası dahil oluyor; kapsamlı sigorta ayrı bir masraf.
5. Hangi Eyalette Almalı?
Aracı hangi eyalette alıp o eyalette bırakacağını düşünmek işini kolaylaştırır — plaka ile alım eyaleti farklıysa devir süreci uzayabilir. Batı Avustralya, evrak işlerini posta yoluyla halledebilmesi sayesinde backpacker’lar arasında en pratik seçenek olarak öne çıkıyor.
Bir sonraki yazıda, gezi bitip araç satılacağı zaman nelere dikkat etmen gerektiğini anlatacağız.